Niedługo po rozpoczęciu działań wojennych we Lwowie w listopadzie 1918 roku, prof. Antoni Markowski przedstawił kapitanowi M.Borucie-Sapiechowiczowi, komendndatowi Szkoły Sienkiewicza, pomysł wykorzystania samochodu pancernego w zastępstwie czołgu do sztumu pozycji przeciwnika zlokalizowanych w budynkach. Propozycja została zaakceptowana i, zgodnie z projektem A.Markowskiego, opancerzono podwozie samochodu ciężarowego w Warsztatach Kolejowych. Prace trwały kilka dni i już 8 listopada pojazd został oddany do użytku pod nazwą "Tank Piłsudskiego" bądź "Józef Piłsudski". Dowództwo pojazdu zlecono ppor. Edwardowi Sas-Swistelnickiemu a w skład załogi weszli: Eugeniusz Bernacki i Władysław Kubala jako kierowcy oraz Mieczysław Kretowicz, Bronisław Nizioł, Edward Kustanowicz i Stefan Zambelli jako strzelcy-celowniczowie karabinów maszynowych.

Samochód pancerny "Tank Piłsudskiego"

Pierwsze użyciu samochodu datuje się na 9 listopada 1918 roku kiedy to został skierowany na ulicę Mickiewicza w celu wsparcia oddziału por. Schleyena atakujących Ukraińców przez Ogród Jezuicki. Wsparcie "Piłsudskiego" nie zrobiło na przeciwniku dużego wrażenia, gdyż wykopane zostały uprzednio rowy co zmusiło pojazd do zatrzymania przed nimi. Samochód wpadł pod silny ostrzał a co gorsza trzy spośród czterech karabinów maszynowych zacięło się wobec czego samochód został wycofany z pola walki. W kolejnych dniach pojazd nie znalazł uznania w oczach dowódców i nie brał udziału w walkach aż do dnia 22 listopada, gdzie został użyty na placu Krakowskim. Dalsze losy pojazdu nie są do końca znane. Najprawdopodobniej w ciągu najbliższych miesięcy, razem z drugim pojazdem pancernym zbudowanym w późniejszym okresie i nazwanym "Kresowiec", wszedł w skład oddziału znanego jako "Związek Aut Pancernych".

Dane techniczne

Masa około 5 t
Załoga 7-8 osób
Wymiary długość ok. 620 cm, wysokość ok. 220 cm
Uzbrojenie 4 karabiny maszynowe

Źródła

  • "Samochody pancerne Wojska Polskiego 1918-1939", Janusz Magnuski, WiS; Warszawa 1993