Pistolet Mauser wz.1910

(Mauser M1910)
(Mauser M1910/14)
(Mauser M1910/34)

 



Znalazłeś błąd? 


 
6,35 mm Mauser wz.1910

Powstanie    

     Na początku XX wieku w większości krajów Europy nie istniały przepisy regulujące dostęp obywateli do broni palnej. Rozpowszechnienie kieszonkowych pistoletów samopowtarzalnych ( które były znaczne tańsze od robionych ręcznie rewolwerów) sprawiło że w Europie zaczęto regulować dostęp obywateli do broni palnej.
    W 1908 roku wprowadzono w Niemczech pozwolenia na posiadanie broni o kalibrze powyżej 7 mm. Wzrosła wtedy popularność pistoletów o kalibrze 6,35 na które nie trzeba było mieć pozwolenia, a spadł popyt na broń o kalibrze powyżej 7 mm.
    W tym czasie Mauser (Tow. Ake Mauser w oberndorf n/Neckarem) nie dysponował żadnym projektem pistoletu samopowtarzalnego o kalibrze poniżej 7 mm, postanowiono zaprojektować nowy pistolet na nabój 6,35 mm, w celu przyspieszenia prac zmniejszono eksperymentalny pistolet Mauser M1909 kalibru 9 mm Mauser Versuch III (nabój identyczny wymiarowo z 9mm Parabellum, ale o zmniejszonym ładunku miotającym). Nowy pistolet miał znacznie solidniejszą budowę i większe wymiary niż inne oferowane w tym czasie pistolety kalibru 6,35 mm. Większe wymiary, a zwłaszcza dłuższy chwyt ułatwiały strzelanie i pozwoliły na wyposażenie pistoletu w ośmionabojowy magazynek (największa pojemność wśród "szóstek" na europejskim rynku, 8 naboi w magazynku + 1 w komorze). Konstrukcja pistoletu była chroniona 12 patentami.
     


Mauser wz.1910 o kalibrze 7,65 mm.


    Pomiędzy 1910, a 1913 rokiem wyprodukowano 61 000 pistoletów Mauser M1910. W 1911 roku sprzedano ich 11 012, w 1912 30 291, a 1913 18 856 sztuk. Pistolety te miały boczny zatrzask pokrywki mechanizmu spustowego są określane w literaturze jako Mauser M1910 model I .
    W 1914 roku rozpoczęto produkcję pistoletu Mauser M1910/14 (Mauser M1910 model II) na kaliber 7,65 Browning. Pistolety tej wersji mają numery seryjne z zakresu 61 000-152 000 (produkcja z lat 1914-1917) i 200 000- 221 000 (1919-1921). Pistolety Mauser M1910/14 mają szereg drobnych zmian konstrukcyjnych, których rezultatem był brak wymienności części pomiędzy pistoletami M1910 wyprodukowanymi przed i po 1914 roku. Pistolety Mauser M1910/14 nie mają bocznego zatrzasku pokrywki mechanizmu spustowego, a przycisk służący do odbezpieczania broni ma w tej wersji średnice 6, a nie jak wcześniej 4 milimetry. Po wybuchu I wojny światowej duże ilości pistoletów Mauser M1910/14 trafiły do uzbrojenia armii niemieckiej. W oddziałach tyłowych zastępowały one pistolety P08 przekazywane oddziałom walczącym na froncie. Wyprodukowano około 112 tysięcy pistoletów Mauser M1910 model II.
    W 1921 roku rozpoczęto produkcję pistoletów M1910 model III. Od Modelu II różnią się one liczbą rowków służących do odciągania zamka (siedem zamiast dziewięciu) i mają numery od 221 800 do 345 000. Odmiana ta była szeroko eksportowana (największym odbiorca była Portugalia), w tym także do Polski. Pistolety tej wersji są najliczniej zachowanymi Mauserami M1910.
W 1928 roku rozpoczęto produkcję Mauserów M1910 model IV. Od Modelu III pistolety te różnią się wyłącznie układem napisów na zamku (napisy w dwóch, a nie jednym rzędzie). Pistolety tej wersji mają numery 345000-403 300.
    Ostatnią wersją Mausera M1910 był M1910/34 (Mauser M1910 model V). Miały one nowe, jednoczęściowe okładki wzorowane na okładkach Mausera M1914/34 i przejęta z Mausera M1914 iglice z integralną żerdzią. Na ostatnich kilku tysiącach pistoletów tej wersji numery seryjne są nabite w wyfrezowanych zagłębieniach (podobnie jak w Mauserze M1934).
    Numery seryjne Mauserów M1910/34 zawierają się w zakresie od ok. 403 300 do 429 000. Łącznie wyprodukowano około 381 000 Mauserów M1910 wszystkich odmian. Był bardzo popularny w niemieckiej armii i policji.



Mauser wz.1910/34 dla niemieckiej marynarki wojennej

W Polsce        

     Pistolety te trafiły do WP różnymi drogami, część wraz z właścicielami z armii zaborczych wstępujących z nimi do odradzającego się WP, część została zdobyta w walce lub przejęta w magazynach zaborców. Wiele egzemplarzy tej broni zostało zakupionych prywatnie przez oficerów, którzy na własny koszt musieli zakupić broń krótką o kalibrze nie mniejszym niż 7,65 mm. Np. w rozkazach dziennych pułków lotniczych i szkół zachowało się wiele informacji o udzieleniu oficerom i podoficerom zezwoleń na zakup broni krótkiej wzoru Mauser wz 1910. Pistolet ten był jednym w popularniejszych wzorów broni krótkiej używanej przez WP w okresie międzywojennym.
        Pistolet był także na stanie Policji Państwowej, Korpusu Ochrony Pogranicza i Straży Granicznej. 


Mauser wz.1910 z kolekcji Muzeum Wojska Polskiego w Warszawie. Broń zdobyta na Niemcach podczas III powstania śląskiego.


Policjant Państwowy z tarczą i w pancerzu. Formacja przeznaczona do rozpędzania demonstracji. Policjant uzbrojony także w pistolet Mauser wz.1910.



Konstrukcja 

     Mauser M1910 był pistoletem samopowtarzalnym. Broń działała na zasadzie odrzutu zamka swobodnego. Lufa była utrzymywana na szkielecie przez dwa elementy pod lufą przez które przechodziła żerdź sprężyny powrotnej. Skrzydełko na końcu żerdzi było zaczepem służącym do rozkładania broni. Pistolet składał się zaledwie z 31 części, ale zostało to osiągnięte za cenę komplikacji ich kształtu (co skomplikowało i podrożyło produkcję). Między innymi wszystkie dźwignie obracały się na integralnych czopach co pozwoliło uniknąć stosowania oddzielnych osi. Wszystkie części pistoletu były frezowane.


Rozkładanie broni 

Przy rozkładaniu trzeba użyć pustego ładownika
1. Wyjąć łącznik - trzymając prawą ręką za chwyt pistoletu, lewą ujmujemy rączki zamkowe i odciągamy zamek do tyłu. Prawa dłonią ujmujemy pistolet tak, aby dłoń leżała na lewej stronie komory zamkowej. 4 palce z góry obejmowały lufę i zamek, kciukiem wciskamy do wnętrza zapadkę łącznika. Lewą ręką obracamy łącznik w lewo (do góry) i wysuwamy do przodu.
2. Odjąć lufę
3. Odjąć zamek - chwyt trzymamy jak poprzednio, tylko palcem wskazującym lewej ręki musimy teraz przytrzymywać zamek, dlatego kładziemy go na łożysku lufy, tuż przed wyrzutnicą Lewą ręką wprowadzamy pusty ładownik do jego komory w chwycie, tak daleko, aż czepik uchwyci dno ładownika. Wolno puszczamy go palcem wskazującym prawej ręki do przodu, dopóki tylna ściana zamka nie zrówna się z tylną ścianą komory zamkowej. Wtedy zamek zależy zatrzymać i palcem wskazującym lewej ręki nacisnąć spust, aby zwolnić sprężynę z zaczepienia.
Po zwolnienia zaczepienia, puszczamy jeszcze zamek do przodu, dopóki łapki ładownika nie oprą się o tylne końce swych rowków na trzonie zamkowym. Wówczas lewą ręką wyciągamy ładownik i zamek wysuwamy z komory zamkowej.
4. Wyjąć iglicę ze sprężyną i sprężynę dosyłającą z żerdzią


Rozłożony Mauser wz.1910

Składanie broni

1.Włożyć iglicę ze sprężyną i sprężynę dosyłającą z żerdzią. Sprężyną igliczną wsuwamy w jej gniazdo w iglicy, poczem iglicę ze sprężyną wprowadzamy do przewodu iglicznego, tak, by ząb kurkowy znalazł się w swem przejściu. Na żerdź sprężyny dosyłającej wsuwamy sprężynę i obie (opora sprężyny do tyłu) umieszczamy w gnieździe.
2.Połączyć zamek z komorą zamkową. Chwyt ujmujemy prawą ręką, w lewą zamek i nasuwamy go na komorę zamkową, tak, by wodzidła zamka weszła w jego rowki wodziłkowe, by sprężyna igliczna trafiła do swej opory, a sprężyna dosyłająca do swej kryzy. Następnie, ujmując dwoma palcami rączki zamkowe, odciągamy kurek do tyłu, aż w tem położeniu zatrzyma go zatrzymywacz zamka.
6. Włożyć lufę.
7. Włożyć łącznik. Przez otwór w nasadzie łączącej lufy wprowadzamy łącznik (przekręcony w lewo) do żerdzi sprężyny dosyłającej. Po całkowitem wsunięciu go, naciskamy kciukiem prawej ręki zapadkę, łącznik obracamy do dołu, tak by jego nasadka zaczepowa weszła w rowek zaczepowy. Wówczas puszczamy zapadkę, która wchodzi w swe wcięcie i łącznik teraz jest zupełnie unieruchomiony.
Aby po złożeniu pistoletu można było opuścić zamek, należy ładownik wprowadzić do komory. Po opuszczeniu zamka należy zwolnić z napięcia iglicę, przez naciśnięcie spustu.



Części Mausera wz.1910

Ogólna charakterystyka

    Pistolet był celny, rozrzut jego na 10 m wynosi 3,5 cm wzwyż i 3,5 cm wszerz, a na 50 m - 16 cm wzwyż x 12 cm wszerz (kal. 6,35mm - 3,5 cmx3,5 cm i 19cm x 14 cm)
    Pocisk na odległość 10 m przebija deskę jodłową 11,4 cm grubości, przy czym przy zwiększającej się odległości zdolność przebijania malała stosunkowo nieznacznie, gdyż na 50 m grubość przebitej deski wynosi 10,6 cm (6,35 na 10 m - 6,5 cm, na 50 m - 5,3 cm).
    Cechą charakterystyczną tego pistoletu, było to, że odpalenia nie mogło nastąpić, o ile w komorze nie było ładownika, co miało znacznie, gdyż zmniejszało możliwość wypadku z nabojem zapomnianym w lufie po rozładowaniu pistoletu, oraz, że stan napięcia iglicy można poznać dotykiem, gdyż iglica napięta wystaje nieco z zamka. Po ostatnim strzale pistolet zostawał otwarty.
    Pistolet posiadał zabezpieczenia mechaniczne. Skrzydełko bezpiecznika znajdowało się przy spuście. Obok skrzydełka był guzik wyzwalający magazynek.


Kabura pistopetu Mauser wz.1910 produkowana w latach 1910-1914


Jeden z wielu typów kabury dla Mausera wz.1910


Podstawowe dane

PODSTAWOWE DANE (Mauser wz.1910 model I)
Kaliber: 6,35 x 16 mm SR (.25 ACP)
Masa rozładowanego: 450 g.
Długość broni: 136 mm
Długość lufy: 80 mm
Lufa 6-bruzdowa w prawo o skoku: 180 mm
Pojemność magazynka : : 8
Prędkość pocisku: 228 m/s

 
PODSTAWOWE DANE (Mauser wz.1910 model II i późniejsze)
Kaliber: 7,65 x 17 mm SR (.32 ACP)
Masa rozładowanego: 600 g.
Długość broni: 152 mm
Długość lufy: 86 mm
Lufa 6-bruzdowa w prawo o skoku: 200 mm
Pojemność magazynka : : 9
Prędkość pocisku: 290 m/s

Długość naboju o kalibrze 7,65 mm wynosiła 25 mm (przy 6,35 - 23 mm)
Nabój ważył 7,7 g (6,35 - 5,3 g) z czego na pocisk przypadało 4,8 g (6,35 - 3,21 g). Zawarty w nim ładunek prochu bezdymnego wynosił 0,2 g (6,35 - 0,08 g)

 

Źródła

"Instrukcja o broni, Pistolet "Mauser" kal 7,65 lub 6,35" Centralna Szkoła Podoficerska KOP. Osowiec 1938
Erenfeicht, Leszek. Mauser 1910, Warum einfach.... Strzał. 2007, Nr. 4, s. 22-31.
"Uzbrojenie lotnictwa Polskiego 1918-1939" - Adam Popiel. Warszawa 1991.
http://pl.wikipedia.org/
http://www.rjholloway.co.uk
http://gunsworld.com/

 



/PAVLO777/