Pistolet 7,65 mm "Ruby" jest uproszczoną kopią belgijskiego pistoletu FN 1903. Powstał w Fabrique Nationale w Belgii, w jednej z 2 głównych fabryk produkujących FN M1903, jako pistolet prostszy, tańszy i łatwieszy w produkcji niz pierwowzór. Strzelał nabojem 7,65 mm x 17 mm ( rynek wojskowy i cywilny), oraz 6,35 mm ( rynek cywilny). Do 1919 roku produkowana była wersja strzelająca nabojem 7,62 mm.
    Powstanie tego pistoletu wiąże sie z bardzo dużym zapotrzebowaniem Francji na pistolety dla swojej olbrzymiej armii. Francja nie potrafiła sama wyprodukować takiej ilości broni osobistej, gdyż północna część kraju, najbardziej zurbanizowany region był już zajęty przez Niemców. Francuzi zlecili w 1915 roku hiszpańskiej firmie Gabilondo y Urresti-Eibar produkcje tego pistoletu. Firma ta jednak była za mała aby podołać zamówieniu w wymaganym czasie, wiec aby wywiązać się z kontraktu, weszła w kooperacje z ponad 30 innymi hiszpańskimi fabrykami. Dlatego na pistoletach spotyka się oznaczenia aż tylu producentów. Byli to więc:

• A: Gaspar Arizaga, Eibar. Bez nazwy handolwej.
• AA: Azanza y Arrizabalaga, Eibar. Nazwa handlowa produkowanych tam pistoletów to: "Reims", "Modelo 1916".
• AE: La Armeria Elgoibaresa, Eligobar. Nazwa handlowa produkowanych tam pistoletów to: "Lusitania".
• AG: Francisco Arizmendi y Goenaga, Eibar. Nazwa handlowa produkowanych tam pistoletów to: "Ideal", "Roland", "Brunswig".
• AH: Acha Hermanos, Ermunda. Prawdopodobnie bez nazwy handolwej.
• AK: Fabrica de Armas Alkartasuna, SA, Guernica. Nazwa handlowa produkowanych tam pistoletów to: "Alkar". "Kapitan".
• AL: Aldezabal y Leturiondo, Eibar. Bez nazwy handolwej.
• AZ: Arizmendi, Zulacia y Cia, Eibar. Nazwa handlowa produkowanych tam pistoletów to: "Cebra", "Beistegui Hermanos".
• BA: Fca. de Bersaluzze, Areito, Aurena y Cia.Nazwa handlowa produkowanych tam pistoletów to: "Allies".
• BH: Beistegui Hermanos, Eibar. Nazwa handlowa produkowanych tam pistoletów to: "1914 Model Automatic Pistol".
• CU: Brak danych
• CZ: Brak danych
• EC: Brak danych
• EU: Esperanza y Unceta, Guernica. Nazwa handlowa produkowanych tam pistoletów to: "Model 1915 (or 1916), Astra Patent", "Brunswig Model 1916", "Victory".
• GB: Gregorio Bolumburo, Eibar. Nazwa handlowa produkowanych tam pistoletów to: "Regent", "Regina", "Gloria".
• GN: Garate, Anitua y Cia, Eibar. Nazwa handlowa produkowanych tam pistoletów to: "Express", "Danton".
• GU: Gabilondo y Urresti. Nazwa handlowa produkowanych tam pistoletów to: "Ruby".
• HE: Hijos de A. Echeverria, Eibar. Nazwa handlowa produkowanych tam pistoletów to: "Vesta", "Izarro".
• I: Bonifacio Echeverria, Eibar. Nazwa handlowa produkowanych tam pistoletów to: "Izarra".
• IG: Isidrio Gatzanaga, Eibar. Nazwa handlowa produkowanych tam pistoletów to: "Destroyer", "Indian".
• IO: La Industria Orbea, Eibar. Bez nazwy handlowej.
• IS: Iraola y Salaverria y Cia. Bez nazwy handlowej.
• JE: Javier Echaniz. Nazwa handlowa produkowanych tam pistoletów to: "Defender".
• LC: Laplana y Capdevila. Nazwa handlowa nieznana.
• LH: Lasangabaster Hermanos, Eibar. Nazwa handlowa produkowanych tam pistoletów to: Possibly "Douglas".
• MB: Fa de Martin A. Bascaran, Eibar. Nazwa handlowa produkowanych tam pistoletów to: "Martian".
• RG: Brak danych
• RH: Retolaza Hermanos, Eibar. Nazwa handlowa produkowanych tam pistoletów to: "Liberty", "Paramount", "Stosel", "Titan", "Titanic", "1914 Model Automatic Pistol".
• V. Fabrica De Armas, Durango. Nazwa handlowa produkowanych tam pistoletów to: "Vencedor"
• VB: Victor Bernado y Cia, Eibar. Bez nazwy handlowej.
• VD: Brak danych
• ZC: Zulaica y Compania, Eibar. Nazwa handlowa produkowanych tam pistoletów to: "1914 Model", "Royal", "Vincitor".

Budowa pistoletu Cebra

     Pistolety poszczególnych producentów różniły się drobnymi szczegółami. Wszystkie oficjalnie produkowane jako "Gabilondo Ruby", przeznaczone dla armii francuskiej, przesyłane były do Manufacture d'Armes de Bayonne we Francji i tam sprawdzane. Pistolety które przeszły test, oznaczane były dwiema małymi gwiazdkami na dolnej cześci chwytu. W armii francuskiej broń tę użytkowano pod nazwą Pistolet Automatique de 7 millim.65 genre "Ruby".
       Nie wiadomo dokładnie ile zostało wyprodukowano pistoletów omawianego wzoru. Produkcja w miesiącach 1915 roku wynosiła ok 8.000 sztuk, później zwiekszyła się do ok 30.000 miesięcznie. Prawdopodobnie ogółem wyprodukowano 700.000 - 900.000 sztuk.
        Jak już wcześniej podkreślono pistolet Cebra używany był podczas I wojny światowej w armii francuskiej (m.in. żołnierze łączności, obsługa rkm, obsługa moździerzy 37 mm i załogi czołgów), armii włoskiej, a po wojnie przez wojska Polski, Finlandii, Serbii. Broń używana była podczas wojen we francuskich koloniach w Syrii i Północnej Afryce. W czasie II wojny światowej natomiast pojawiała się w  rękach  francuskich, włoskich, polskich, niemieckich, a także w czasie wojny w Indochinach i Algerii. Do 1971 roku była sprzedawana finska odmiana pistoletu "Ruby" - M/19 dla służb porządkowych i kolekcjonerom z zapasów fińskiej armii
      Pistolet "Ruby" był produkowany masowo przez różne fabryki (wiele z nich nawet nie posiadało licencji na produkcję) pod różnymi nazwami również na rynek cywilny, gdzie był dość popularny ze względu na cenę. Różnice pomiędzy poszczególnymi modelami ( zwłaszcza pod koniec wojny) były dosyć znaczne, nie przestrzegano rygorystycznie standardów produkcji, wymienność nie tylko części, ale nawet magazynków pomiędzy poszczególnymi klonami tego samego przecież modelu była niemożliwa. Pistolet ze względu na jakość wykonania, jak i na słaby nabój, nie miał zbyt dobrej opinii w armiach używających go w pierwszej wojnie światowej, dlatego po jej zakończeniu, zarówno armia francuska jak i włoska chętnie wyprzedawały ten model.

9 DAK w 1935 roku. Przy armacie żołnierz z pistoletem Cebra wz.1916.
Za zdjęcie dziękujemy Zbiwol1