Samochód pancerny Peerless



Znalazłeś błąd? 


Samochód pancerny Peerless po przebudowie w CWS w Warszawie. Wyraźnie widać dodaną wieżę z ckm Maxim.

Powstanie

    W grudniu 1914 roku, już po wybuchu I wojny światowej, dla ochroy wojsk i miast w Wielkiej Brytanii przed nalotami Zeppelinów utworzono specjalną brygadę przeciwlotniczą. Wyposażono ją w samochody 5-cio tonowe na podwoziach amerykańskich ciężarówek Pierce Arrow. Pojazdy opancerzono i uzbrojono w działa Vickers 25,4 mm typu pom-pom. Obie jednostki wizytował rosyjski wieki książe Nikołaj. Pod wpywem obserwacji jednostek, latem 1915 r. zamówił on kilkanaście pojazdów. 
      Rosyjskie zamówienie realizowała firma Wolseley Motors Ltd, z siedzibą w Birmingham. Do końca 1915 r. wyprodukowała serię 16 pojazdów. Samochody oparte były o konstrukcję angielką, jednak zbudowano je o podwozie amerykańskich ciężarówek Peerless. W odróżnieniu od Pierce Arrow, które miały wały mapędowe, osie samochodów Peerless napędzane były przez przekładnie łańcuchowe. Samochody uzbrojono w 40 mm automatyczne armaty przeciwlotnicze Vickers. Umieszczono je na obrotowych podstawach. Dodatkowo pojazdy wyposażono w 2-3 karabinów Maxim.
    W 1916 roku 16 samochodów pancernych odpłynęło do Rosji (niektóre źródła mówią o 12 pojazdach). Na miejscu zostały zmodernizowane poprzez zamontowanie dodatkowego opancerzenia dla osłony załogi.


Oryginalny wygląd samochodu Peerless, przed przebudową rosyjską.


    Z dostarczonych samochodów Rosjanie utworzyli trzy lub cztery baterie po cztery pojazdy oraz dodatkowe pojazdy pomocnicze. Początkowo samochodów pancernych Peerless używano do osłony siedziby carskiego. W 1917 r. skierowano je na front.
    Po Rewolucji, część samochodów dostała się w ręce Armii Czerwonej. Część zdemontowano, prawdopodobnie z braku amunicji lub uszkodzeń. Pojazdy wyposażone w karabiny maszynowe zostały użyte jako zwykłe samochody pancerne. W grudniu 1917 r. jeden z nich brał udział w walkach o Charków. W 1919 r. jeden samochód peerless zdobyty został przez ochotnicze oddziały fińskie w Estonii i przekazany armii estońskiej. Prawdopodobnie przetrwał do 1940 r., kiedy ponownie wpadł w ręce Rosjan.


W Polsce

    W wyniku walk, Wojsko Polskie zdobyło co najmniej dwa samochody pancerne Peerless. Pierwszy zdobyto w lecie 1919 r. Wcielono go wówczas do 1 plutonu samochodów pancernych. Na początku 1920 r. jednostką dowodził pchor. Korczyński. W kwietniu 1920 r. samochodu użyto w rajdzie na Żytomierz, w czasie ofensywy kijowskiej. W lecie 1920 r., dokonano modernizacji samochodu Peerless w CWS w Warszawie. Podczas tej przebudowy nakryto część przedziału bojowego samochodu płytą pancerną, na której ustawiono obrotową wieżyczkę. Pojazd ten otrzymał numer rejestracyjny 545.
    Pochodzenie drugiego pojazdu Peerless nie jest dziś znane. W marcu 1921 r., znajdował się on na stanie Wojska Polskiego. Jeden samochód znajdował się w 3 dywizjonie samochodów pancernych w Warszawie, a drugi w plutonie samochodów pancernych 1 batalionu czołgów we Lwowie.
    Po reorganizacji Wojska Polskiego w 1925 r., samochód Peerless, z wieżyczką, używany był przez 2 szwadron samochodów pancernych w Warszawie. prawdopodobnie w 1928 r. przeznaczono go do kasacji. 
   

    

Konstrukcja

    Samochód pancerny Peerless wykonano na podwoziu ciężarówki Peerless z USA. Opancerzony był pancerzem nitowanycm z płyt walcowanych. Napędzał do silnik gaźnikowy, 4-suwowy, rzędowy, 4-cylindrowy, Peerless o pojemności 6760 cm3, o mocy 32 KM, chłodzony cieczą. Silnik napędzany benzyną.  


Podstawowe dane

Długość: 623 cm
Szerokość: 266 cm
Wysokość: 274 cm
Prześwit: 25 cm
Załoga: 5
Pancerz: 5-8 mm
Masa: 6,9 t
Pojemność zbiornika: 108 l
Zużycie paliwa: 75 l/100 km


Źródła

Janusz Magnuski, "Samochody pancerne Wojska Polskiego 1918-1939", WiS; Warszawa 1993
Jan Tarczyński, K. Barbarski, A. Jońca, "Pojazdy w Wojsku Polskim - Polish Army Vehicles - 1918-1939"; Ajaks; Pruszków 1995.



//PATHE/