Samochód pancerny Peerless

Samochód pancerny Peerless po przebudowie w CWS w Warszawie. Wyraźnie widać dodaną wieżę z ckm Maxim.
Powstanie
W grudniu 1914 roku, już po wybuchu I wojny światowej, dla ochroy wojsk
i miast w Wielkiej Brytanii przed nalotami Zeppelinów utworzono
specjalną brygadę przeciwlotniczą. Wyposażono ją w samochody 5-cio
tonowe na podwoziach amerykańskich ciężarówek Pierce Arrow.
Pojazdy opancerzono i uzbrojono w działa Vickers 25,4 mm typu pom-pom.
Obie jednostki wizytował rosyjski wieki książe Nikołaj. Pod wpywem
obserwacji jednostek, latem 1915 r. zamówił on kilkanaście
pojazdów.
Rosyjskie zamówienie realizowała firma Wolseley Motors Ltd, z siedzibą w Birmingham. Do końca 1915 r. wyprodukowała serię 16 pojazdów. Samochody oparte były o konstrukcję angielką, jednak zbudowano je o podwozie amerykańskich ciężarówek Peerless. W odróżnieniu od Pierce Arrow, które miały wały mapędowe, osie samochodów Peerless napędzane były przez przekładnie łańcuchowe. Samochody uzbrojono w 40 mm automatyczne armaty przeciwlotnicze Vickers. Umieszczono je na obrotowych podstawach. Dodatkowo pojazdy wyposażono w 2-3 karabinów Maxim.
W 1916 roku 16 samochodów pancernych odpłynęło do Rosji (niektóre źródła mówią o 12 pojazdach). Na miejscu zostały zmodernizowane poprzez zamontowanie dodatkowego opancerzenia dla osłony załogi.

Oryginalny wygląd samochodu Peerless, przed przebudową rosyjską.
Z dostarczonych samochodów Rosjanie utworzyli trzy lub cztery baterie po cztery pojazdy oraz dodatkowe pojazdy pomocnicze. Początkowo samochodów pancernych Peerless używano do osłony siedziby carskiego. W 1917 r. skierowano je na front.
Po Rewolucji, część samochodów dostała się w ręce Armii Czerwonej. Część zdemontowano, prawdopodobnie z braku amunicji lub uszkodzeń. Pojazdy wyposażone w karabiny maszynowe zostały użyte jako zwykłe samochody pancerne. W grudniu 1917 r. jeden z nich brał udział w walkach o Charków. W 1919 r. jeden samochód peerless zdobyty został przez ochotnicze oddziały fińskie w Estonii i przekazany armii estońskiej. Prawdopodobnie przetrwał do 1940 r., kiedy ponownie wpadł w ręce Rosjan.
Rosyjskie zamówienie realizowała firma Wolseley Motors Ltd, z siedzibą w Birmingham. Do końca 1915 r. wyprodukowała serię 16 pojazdów. Samochody oparte były o konstrukcję angielką, jednak zbudowano je o podwozie amerykańskich ciężarówek Peerless. W odróżnieniu od Pierce Arrow, które miały wały mapędowe, osie samochodów Peerless napędzane były przez przekładnie łańcuchowe. Samochody uzbrojono w 40 mm automatyczne armaty przeciwlotnicze Vickers. Umieszczono je na obrotowych podstawach. Dodatkowo pojazdy wyposażono w 2-3 karabinów Maxim.
W 1916 roku 16 samochodów pancernych odpłynęło do Rosji (niektóre źródła mówią o 12 pojazdach). Na miejscu zostały zmodernizowane poprzez zamontowanie dodatkowego opancerzenia dla osłony załogi.

Oryginalny wygląd samochodu Peerless, przed przebudową rosyjską.
Z dostarczonych samochodów Rosjanie utworzyli trzy lub cztery baterie po cztery pojazdy oraz dodatkowe pojazdy pomocnicze. Początkowo samochodów pancernych Peerless używano do osłony siedziby carskiego. W 1917 r. skierowano je na front.
Po Rewolucji, część samochodów dostała się w ręce Armii Czerwonej. Część zdemontowano, prawdopodobnie z braku amunicji lub uszkodzeń. Pojazdy wyposażone w karabiny maszynowe zostały użyte jako zwykłe samochody pancerne. W grudniu 1917 r. jeden z nich brał udział w walkach o Charków. W 1919 r. jeden samochód peerless zdobyty został przez ochotnicze oddziały fińskie w Estonii i przekazany armii estońskiej. Prawdopodobnie przetrwał do 1940 r., kiedy ponownie wpadł w ręce Rosjan.
W Polsce
W
wyniku walk, Wojsko Polskie zdobyło co najmniej dwa samochody
pancerne Peerless. Pierwszy zdobyto w lecie 1919 r. Wcielono go
wówczas do 1 plutonu
samochodów pancernych. Na początku 1920 r. jednostką dowodził
pchor.
Korczyński. W kwietniu 1920 r. samochodu użyto w rajdzie na Żytomierz,
w czasie ofensywy kijowskiej. W lecie 1920 r., dokonano modernizacji
samochodu Peerless w CWS w Warszawie. Podczas tej przebudowy nakryto
część przedziału bojowego samochodu płytą pancerną, na której
ustawiono obrotową wieżyczkę. Pojazd ten otrzymał numer rejestracyjny
545.
Pochodzenie drugiego pojazdu Peerless nie jest dziś znane. W marcu 1921 r., znajdował się on na stanie Wojska Polskiego. Jeden samochód znajdował się w 3 dywizjonie samochodów pancernych w Warszawie, a drugi w plutonie samochodów pancernych 1 batalionu czołgów we Lwowie.
Po reorganizacji Wojska Polskiego w 1925 r., samochód Peerless, z wieżyczką, używany był przez 2 szwadron samochodów pancernych w Warszawie. prawdopodobnie w 1928 r. przeznaczono go do kasacji.
Pochodzenie drugiego pojazdu Peerless nie jest dziś znane. W marcu 1921 r., znajdował się on na stanie Wojska Polskiego. Jeden samochód znajdował się w 3 dywizjonie samochodów pancernych w Warszawie, a drugi w plutonie samochodów pancernych 1 batalionu czołgów we Lwowie.
Po reorganizacji Wojska Polskiego w 1925 r., samochód Peerless, z wieżyczką, używany był przez 2 szwadron samochodów pancernych w Warszawie. prawdopodobnie w 1928 r. przeznaczono go do kasacji.
Konstrukcja
Samochód pancerny Peerless wykonano na podwoziu
ciężarówki Peerless z USA. Opancerzony był pancerzem nitowanycm
z płyt walcowanych. Napędzał do silnik gaźnikowy, 4-suwowy, rzędowy,
4-cylindrowy, Peerless o pojemności 6760 cm3, o mocy 32 KM, chłodzony
cieczą. Silnik napędzany benzyną.
Podstawowe dane
Długość: 623 cmSzerokość: 266 cm
Wysokość: 274 cm
Prześwit: 25 cm
Załoga: 5
Pancerz: 5-8 mm
Masa: 6,9 t
Pojemność zbiornika: 108 l
Zużycie paliwa: 75 l/100 km
Źródła
Janusz Magnuski, "Samochody pancerne Wojska Polskiego 1918-1939", WiS; Warszawa 1993Jan Tarczyński, K. Barbarski, A. Jońca, "Pojazdy w Wojsku Polskim - Polish Army Vehicles - 1918-1939"; Ajaks; Pruszków 1995.
//PATHE/


