Ścigacze torpedowe 

(Okręty nie weszły na stan MW II RP! Choć było blisko)

Znalazłeś błąd? 


Ścigacz S1, jeden z dwóch zamówiony przez Polskę w 1939 roku. Użytkowany był potem w ramach PMW na Zachodzie. Powyższa grafika przedstawia ścigacz bez dwóch wyrzutni torpedowych po obu stonach burt. 

W latach 1918-1939 skład polskiej marynarki wojennej nigdy nie weszły, o dziwo, ścigacze torpedowe. Nie oznacza to, że o nich nie myślano - okręty tego rodzaju znajdowały się w każdym z sukcesywnie opracowanych, planów rozwoju floty. Jednak mimo, że zarówno warunki panujące na Bałtyku, jak i względnie niski koszt budowy tych jednostek powinien nastawiać decydentów przychylnie, wszystkie te plany zaczęły się zbliżać do realizacji dopiero w 1936 r. („Plan 6-letni” (nie mylić z komunistyczną sześciolatką) – plan  rozwoju sił zbrojnych, który miano realizować w latach 1936-1942).

S1 pod polską banderą. Scigacz nie zdąrzył na wrzesień 1939 roku, jednak potem znów zawitał w PMW. Gdyby jednostka weszła do służby w 1939 roku, miałaby jeszcze wyrzutnie torped na burtach.
S1 pod polską banderą. Ścigacz nie zdąrzył na wrzesień 1939 roku, jednak potem znów zawitał w PMW. Gdyby jednostka weszła do służby w 1939 roku, miałaby dodatkowo wyrzutnie torped na burtach.

Zdjęcie - ze zbiorów pana Marka Twardowskiego, "Bandera", wyd. wrzesień 2005



       Wstępne wersje przewidywały, że źródłem finansowania mają być zbiórki publiczne. Miano wystawić flotyllę, licząca 17 jednostek – po jednym na każde województwo. Ta koncepcja miała tyleż militarne (wzmocnienie floty) co propagandowe cele. Ten projekt pochodził raczej ze sfer rządowych niż Kierownictwa Marynarki Wojennej.
       Kolejny projekt, tym razem już pochodzący ze sfer wojskowych, pojawił się w 1936r. i przewidywał zamówienie 10 sztuk. Nie został w pełni zatwierdzony- lekko go obcięto. Wersja ostateczna przewidywała 7 okrętów, z czego ze składek miano zbudować dwa. Pierwsze zamówienia miały otrzymać stocznie zagraniczne, trzy ostatnie miały powstać w kraju, prawdopodobnie w Warsztatach Portowych Marynarki Wojennej w Gdyni.

 
Stocznia J. Samuel White & Co w Cowes
Stocznia J. Samuel White & Co w Cowes
 
        Przed wybuchem wojny zdążono rozpocząć budowę tylko dwóch ścigaczy- zamówienia otrzymała, znana już z współpracy przy niszczycielach typu ORP Błyskawica, brytyjska stocznia J. Samuel White & Co w Cowes. Umowę podpisano w dniu 24 stycznia 1939r. Ich ukończenie planowano na marzec 1940r. Każdy okręt miał kosztować 31 tysięcy funtów. Jednakże z chwilą rozpoczęcia walk ustała działalność komisji odbiorczej.  W teWstrzymano tez płatności.j sytuacji oba okręty zostały zarekwirowane przez rząd brytyjski, który uiścił należność względem stoczni i włączył jednostki do Royal Navy jako MGB 47 i MGB 48 (MGB- motor gun boat- ścigacz artyleryjski. Ścigacz torpedowy to MTB- motor torpedo boat. Okręty ukończono dla Royal Navy wedle zmienionych planów (jako ścigacze artyleryjskie). Przy okazji zmieniono charakterystykę taktyczną, uznając że w sytuacji w której znajduje się Zjednoczone Królestwo, bardziej potrzebne są ścigacze artyleryjskie niż torpedowe. Pociągnęło to za sobą przedłużenie prac- jednostki były zwodowane dopiero w sierpniu (MGB 47- 22 sierpnia 1940 r.).
       Latem 1940r. uzgodniono, że PMW przejmie jeden z zamówionych ścigaczy (MGB 47), a w zamian za drugi (MGB 48) otrzyma dwa mniejsze z tym, że dwa ścigacze przejdą na własność PMW, trzeci zostanie wydzierżawiony. Dawny MGB 47 otrzymał nazwę S1, pozostałe odpowiednio: S2 i S3. Umowę podpisano 17 sierpnia.
       S1 wszedł do służby 31 stycznia 1941r. Służył wraz z jednostkami brytyjskimi w 3 Flotylli Ścigaczy Artyleryjskich (3rd MGB Flotilla).  Wycofany ze służby 21 lutego 1944r. Został złomowany w marcu 1947r. 
 


U góry ścigacz według pierwotnego projektu dla MW w 1939 roku. Poniżej według projektu z 1940 roku. Widać, że usunięto wyrzutnie i zamontowano większą ilość karabinów maszynowych.
U góry ścigacz według pierwotnego projektu dla MW w 1939 roku. Poniżej według projektu z 1940 roku. Widać, że usunięto wyrzutnie i zamontowano większą ilość karabinów maszynowych.


Podstawowe dane

Wyporność : 35 BRT.
Wymiary: 22.9 m x 5.1 m x 1.4 m ;
Napęd: 3 silniki benzynowe, 3 450 KM.
Szybkość: 38-42 węzłów.
Zasięg: 270 mil morskich przy szybkości 38 węzłów,
450 mil morskich przy szybkości 20 węzłów;
Paliwo: 5.1 t;
Uzbrojenie (wg. planów przedwojennych):
·        2 pojedyncze wyrzutnie torped 457 mm,
·        1 działko plot. 40 mm,
·        2 ckm. plot. 12,7 mm Vickers,
·        bomby głębinowe;
Uzbrojenie (w 1940r., później podlegało zmianom):
  • 1 działko 20 mm Oerlikon
  • 4 karabiny maszynowe kalibru 7,7 mm Levis (2 x II)
  • 2 karabiny maszynowe kalibru 12,7 mm Vickers (2 x I)
  • 10 bomb głębinowych
Załoga:12



//GOZDAWA/