ORP "Podhalanin"

Znalazłeś błąd? 

 

Powstanie 

    Niemiecki torpedowiec A-80 (jednostka z torpedowców typu A-56), został zbudowany w stoczni Vulcan Werke A.G. w Szczecinie - numer budowy 514 (ewentualnie w Howaldt Werke w Kilonii). Stępkę pod budowę położono w 1916 r., a uroczyste zwodowanie odbyło się 24 października 1917 r. Budowę zakończono ostatecznie 21 grudnia 1917 r. Jednostka służyła w niemieckiej marynarce wojennej jako okręt szkolny. Uzbrojono go w trzy działa 88 mm i nie zamontowano wyrzutni torped.
    Po kapitulacji Niemiec, okręt A-80, wraz z innymi niemieckimi torpedowcami udaje się na kotwicowisko bazy Royal Navy w Rosyth.

   

ORP Podhalanin.

W Polsce     

    Po zakończeniu wojny światowej, decyzją Rady Ambasadorów z dnia 9 grudnia 1919 r. okręt A-80 przekazano Rzeczypospolitej Polskiej. Była to część działań mających na celu podział floty niemieckiej pomiędzy państwa alianckie. W roku 1919 okręt otrzymał nazwę ORP "Góral" (niektóre źródła podają, że nazwę otrzymał w 1921 r.). Ponieważ okręt wymagał remontu, postanowiono, że zostanie on wykonany już w kraju. Pod dowództwem Aleksandra Hulewicza, dnia 8 września 1922 r. z Rosyth wyruszył zespół jednostek polskich składający się z ORP Góral, ORP Mazur i ORP Ślązak. Dnia 14 września 1922 r. zespół przybył do Gdańska.  ORP Góral holowany był przez brytyjski holownik Bullger. Jednostka przybyła do kraju uzbrojona w jedną armatę 88 mm, bez zamka. Po powrocie zmieniono nazwę okrętu na ORP Podhalanin. Była to bliźniacza następujących jednostek: ORP Kujawiak, Krakowiak i Ślązak.

Armata 75 mm wz.97 w wersji morskiej na ORP Podhalanin.


Nadawanie meldunku chorągiewkami na pokładzie ORP Podhalanin.

    Pomimo, iż jednostka miała być wyremontowana w kraju, zabrakło środków finansowych na ten cel. ORP Podhalanin był więc używany jako magazyn części zamiennych. W roku 1924 przewidziano wreszcie środki budżetowe na remont i w tym roku wszedł on do służby w Marynarce Wojennej w składzie Dywizjonu Torpedowców. W lipcu 1925 r., ORP Podhalanin wraz z ORP Mazur odbył rejs szkoleniowy z podchorążymi do Kalmaru (południowo - wschodnia Szwecja).
    Z dniem 1 kwietnia 1933 r. torpedowiec został przeniesiony w skład Dyonu Minowców. Od 1 maja 1932 r. natomiast jednostka została przeniesiona w skład Dyonu Łodzi Podwodnych, jako jednostka pomocnicza. W roku 1933 Podhalanin był w Dyonie Kontrtorpedowców, a 1 czerwca 1935 został przydzielony do Centrum Wyszkolenia Specjalistów Floty.

Podhalanin w doku pływającym w 1933 r.

    Ostatecznie z dniem 15 lutego 1938 r. ORP Podhalanin został przeniesiony do II rezerwy, a z dniem 12 kwietnia 1938 r. skreślony z listy floty. Po tym okresie używano go jako okrętu celu dla torped ćwiczebnych. 

CKM Maxim wz.08 na podładzie ORP Podhalanin.

Podstawowe dane 

• Wyporność:
• standardowa/kontraktowa: 330 ton
• normalna: ? ton
• pełna: 381 ton
• Wymiary:
• długość całkowita: 61,10 m
• długość między pionami: 60,12 m
• szerokość maksymalna: 6,41 m
• zanurzenie:
• pełne: 2,24 m
• średnie: 2,21 m
• Napęd:
• dwa kotły wodnorurkowe typu Yarrow o ciśnieniu 18,5 atm:
• dwa opalane ropą
• dwie turbiny AEG Vulcan o łącznej mocy: 6000 KM
• 2 trzyłopatowe śruby o średnicy 1,70 m
• Zapas paliwa:
• normalny: ? ton ropy
• maksymalny: 81 ton ropy
• Osiągi:
• prędkość:
• maksymalna:
• (1921) 28 w
• (1917) 28 w
• ekonomiczna:
• (1921) 15 w
• zasięg pływania: ? Mm przy prędkości 15 w, 800 Mm przy prędkości 20 w
• Załoga:
• (1921) - 73 ludzi w tym: 3 oficerów, 70 podoficerów i marynarzy
• (1915) - 55 ludzi w tym: 2 oficerów, 53 podoficerów i marynarzy

Uzbrojenie

•  
• 1917 – 1919:
• 2 działa kalibru 88 mm L/30 (2 x I)
• 2 wyrzutnie torpedowe kalibru 450 mm (1 x II)
• 30 min
• 1924 – 1937:
• 2 działa kalibru 75 mm Schneider wz. 97 (2 x I)
• 2 wyrzutnie torpedowe kalibru 450 mm (1 x II)
• 2 ckmy Maxim wz. 08 kalibru 7,92 mm (2 x I)

Źródła

J. Lipiński, „Druga wojna światowa na morzu”,  Warszawa 1999 r.
J. Pertek, „Wielkie dni małej floty”, Poznań 1958 r.