ORP "Wilia"
(transportowiec)
Powstanie
ORP Wilia, dawny niemiecki frachtowiec, był transportowcem
Polskiej Marynarki Wojennej. Został zbudowany w 1906 r. Flensburger Schiffbau Gesellschaft w
Flensburgu. Po wojnie został przejęty przez aliantów w ramach reparacji
wojennych. Pływał w francuskiej marynarce handlowej, kolejno jako „Ganelon”,
„Hilda Horn”, „Tinos”, „Le Bourget” i „Laurent Schaffiano”. W 1925 roku
został zakupiony przez Polskę. Polską banderę podniesiono na nim w dniu 8
sierpnia 1925 roku w Hawrze. Początkowo służył do przewozu broni i
sprzętu z Francji do Polski, później jako okręt szkolny wydziału mechanicznego
Szkoły Podchorążych Marynarki Wojennej ( w tym charakterze złożył w
dniach 7-9 sierpnia nieoficjalną wizytę w Kopenhadze, razem z okrętami
podwodnymi, ORP Burza i ORP Wicher).
Nazwa okrętu pochodziła od rzeki będącej dopływem Niemna i przepływającej przez Ukrainę i Białoruś i łączącą wówczas polskie Wilno i litweskie Kowno. W literaturze znajdujemy rożne pisownie nazwy okrętu, tzn. Wilia lub Wilja. Poprawna jest ta pierwsza nazwa, gdyż okręt w takiej pisowni występoował w spisach.
W dosyć banalnej, przedwojennej historii okrętu były dwa ciekawe momenty:
- 6 marca 1933 r. o godz. 7.45 do basenu na Westerplatte wpłynął ORP "Wilia", mając na pokładzie 120 żołnierzy z Batalionu Morskiego, jako wzmocnienie załogi Wojskowej Składnicy Tranzytowej na Westerplatte. Miał to być środek nacisku na władze Wolnego Miasta, aby respektowały prawa Polski.
- Na początku hiszpańskiej wojny okręt został skierowany na tamtejsze wody, aby brać udział w ewakuacji obywateli polskich (podobne działania przeprowadziły zresztą w tym czasie floty innych państw).


W sierpniu 1939 r. okręt znajdował się wraz z żaglowcem ORP Iskra w rejsie szkoleniowym na Atlantyku. Z powodu awarii maszyn zawinął 30 lipca do Casablanki w francuskim Maroku, gdzie 2 września nastąpiło spotkanie z ORP Iskra. W tym porcie uczestniczył w ratowaniu załogi minowca Pluton, na którym nastąpiła eksplozja. W październiku 1939 roku okręt przeprowadzono wspólnie z ORP „Iskra” do Port Lyautey, a następnie w lipcu 1940 roku do Wielkiej Brytanii. W czasie II wojny światowej okręt przekazano marynarce handlowej, gdzie służył jako s/s Modlin. 6 czerwca 1944 r. został zatopiony jako część sztucznego portu w Normandii, z powodu zużycia i nieprzydatności do służby.

Nazwa okrętu pochodziła od rzeki będącej dopływem Niemna i przepływającej przez Ukrainę i Białoruś i łączącą wówczas polskie Wilno i litweskie Kowno. W literaturze znajdujemy rożne pisownie nazwy okrętu, tzn. Wilia lub Wilja. Poprawna jest ta pierwsza nazwa, gdyż okręt w takiej pisowni występoował w spisach.
W dosyć banalnej, przedwojennej historii okrętu były dwa ciekawe momenty:
- 6 marca 1933 r. o godz. 7.45 do basenu na Westerplatte wpłynął ORP "Wilia", mając na pokładzie 120 żołnierzy z Batalionu Morskiego, jako wzmocnienie załogi Wojskowej Składnicy Tranzytowej na Westerplatte. Miał to być środek nacisku na władze Wolnego Miasta, aby respektowały prawa Polski.
- Na początku hiszpańskiej wojny okręt został skierowany na tamtejsze wody, aby brać udział w ewakuacji obywateli polskich (podobne działania przeprowadziły zresztą w tym czasie floty innych państw).


W sierpniu 1939 r. okręt znajdował się wraz z żaglowcem ORP Iskra w rejsie szkoleniowym na Atlantyku. Z powodu awarii maszyn zawinął 30 lipca do Casablanki w francuskim Maroku, gdzie 2 września nastąpiło spotkanie z ORP Iskra. W tym porcie uczestniczył w ratowaniu załogi minowca Pluton, na którym nastąpiła eksplozja. W październiku 1939 roku okręt przeprowadzono wspólnie z ORP „Iskra” do Port Lyautey, a następnie w lipcu 1940 roku do Wielkiej Brytanii. W czasie II wojny światowej okręt przekazano marynarce handlowej, gdzie służył jako s/s Modlin. 6 czerwca 1944 r. został zatopiony jako część sztucznego portu w Normandii, z powodu zużycia i nieprzydatności do służby.

ORP Wilia
w Gdynii.
.
Podstawowe dane
- Wyporność – 8400 ton
- Wymiary:
- Długość – 108 m
- Szerokość – 14,8 m
- Wysokość – 5,2 m (wraz z kominem 7,6 m)
- Napęd – maszyna parowa o mocy 1850 KM
- Prędkość – 10 węzłów
- Załoga – 52 ludzi załogi oraz podchorążowie.
Uzbrojenie
- 2 działa 75 mm,
- 2 działa 47 mm,
- 2 ciężkie karabiny maszynowe (w czasie pokoju przechowywane w magazynie okrętowym – zamontowane w chwili wybuchu wojny)

/GOZDAWA/


