ORP "Lwów"

 (Hulk mieszkalny)


Znalazłeś błąd? 

Lwów w pierwszym malowaniu

 
          
    "Lwów" był pierwszym żaglowym okrętem szkolnym polskiej marynarki handlowej, poprzednikiem "Daru Pomorza". Uznawany za kolebkę Państwowej Szkoły Morskiej w Tczewie. W swych podróżach szkolno-handlowych odwiedził szereg portów Bałtyku, Morza Północnego, Śródziemnego, Czarnego, oraz Atlantyku, a jego komendantem był m.in. Mamert Stankiewicz, bohater książki Karola Olgierda Borcharda „Znaczy kapitan”. Ciekawostką było, że statek wykorzystywano równocześnie do celów handlowych i szkoleniowych, stąd tez trasa rejsów szkoleniowych zależna była od tego, gdzie należało przewieźć ładunek, a ponieważ okręt wchodził w skład Polskiej Marynarki Handlowej, to w rzeczywistości do rejsy szkoleniowe były robione "przy okazji".

Powstanie

    Zbudowany w 1869 (lub 1868) roku w Anglii w stoczni w stoczni G. R. Cloover & Co. w Birkenhead jako statek towarowo-pasażerski, jeden z pierwszych stalowych żaglowców, był pierwotnie 3-masztową fregatą o nazwie "Chinsura" pływającą do Indii i Australii. Od 1893 r. pod włoskim armatorem pływał jako "Lucco". W 1898 roku jednostka doznała uszkodzeń w czasie sztormu, po czym została zbyta, a w 1915 roku stała się własnością holenderskiego armatora. Zmienił takielunek, w efekcie czego powstał bark o nazwie "Nest".
 
Lwów i Dar Pomorza
Lwów i Dar Pomorza


W Polsce

    Armator holenderski skontaktował się z przebywającymi w Szwecji przedstawicielami MW i złożył im ofertę sprzedaży "Nest". Przedstawicielami tymi byli urzędnik wojskowy Aleksander Cwalina i kpt. Mieczysław Bereśniewicz.  14 listopada 1921 roku okręt został przekazany PSM w Tczewie. W latach 1921–1929 jako szkolny żaglowiec pod polską banderą przewoził ładunki, by w ten sposób zarobić na własne utrzymanie. Jako pierwsza jednostka pod polską banderą "Lwów" w swych podróżach szkolno-handlowych odwiedził szereg portów Bałtyku, Morza Północnego, Śródziemnego, Czarnego, oraz Atlantyku, m. in. w 1923 jako pierwszy polski statek przekroczył równik w rejsie do Brazylii. 
      W 1929 roku zastąpił go nowocześniejszy „Dar Pomorza”. "Lwów" został przekazany Dowództwo Floty 22 sierpnia 1930 roku. Wszedł w skład floty jako baza okrętów podwodnych, a później jako hulk mieszkalny (od 12 stycznia 1931 roku). Gdy 7 maja 1932 roku powstał Dywizjon Łodzi Podwodnych, Lwów wszedł w jego skład. Niestety mimo nielicznych głosów by statek zostawić jako muzeum w 1938 roku został przekazany na złom i rozebrany prawdopodobnie już w czasie wojny (źródła są rozbieżne). Okręt skreślono jednak z listy okrętów 25 września 1937 roku.
      „Lwów” przepłynął łącznie około 65 000 mil morskich. Jego podróże opisano min. w książce "Kapitan kapitanów" Marka Koszura. 
 
Lwów w Gdyni
Lwów w Gdyni

Malowanie

    Statek powszechnie rozpoznawany był dzięki swojemu charakterystycznemu wyglądowi- był pierwotnie malowany na czarno z białym pasem bateryjnym i imitacjami ambrazur (otworów strzelniczych stosowanych na liniowcach przed pojawieniem się kazamat i wież działowych), potem cały na biało. 

1922 - Uczniowie SM w Tczewie i kadra uczelni na pokładzie.



Kalendarium

  • 1869- zwodowany jako statek towarowo-pasażerski, jeden z pierwszych stalowych żaglowców, 3-masztowa fregata o nazwie Chinsura pływającą do Indii i Australii
  • 1883-  zakupiony przez włoskiego armatora i przemianowany na Lucco
  • 1915- statek uszkodzony w wyniku sztormu, zakupiony przez holenderskiego armatora, przemianowany na Nest i przetaklowany na bark
  • 1920- zakupiony dla Szkoły Morskiej w Tczewie za sumę 247 tys. dolarów amerykańskich i przebudowany na statek szkolny;
  • wykorzystywany do szkolenia kadr marynarki handlowej i wojennej (choć w tym ostatnim celu wykorzystywano przede wszystkim ORP Iskra)
  • 13 sierpnia 1923 – jako pierwszy polski statek, Lwów przekracza równik (w czasie rejsu do Brazylii)
  • 13 lipca 1930 – przekazanie bandery na Dar Pomorza
  • 1930- 1938- statek przekazany Marynarce Wojennej i wykorzystywany kolejno jako hulk dla załóg okrętów podwodnych, pływający magazyn i krypa węglowa
  • 1938- przeznaczony na złomowanie;


Na pokładzie Lwowa.

Podstawowe dane

  • typ: trzymasztowy bark (pierwotnie fregata)
  • rok budowy: 1869
  • stocznia: G.R. Cloover and Co., Birkenhead (Anglia)
  • materiał konstrukcyjny: stal
  • nośność: 1293 BRT
  • wymiary:
    • długość:
      • z bukszprytem 85,1 m
      • kadłuba: 79 m
    • szerokość 11, 4 m
    • zanurzenie 6, 3 - 6, 9 m
    • wysokość głównego masztu od pokładu: 42 m
  • powierzchnia żagli ok. 1500 m2
  • silniki pomocnicze żarowe 2 x Kromhout o mocy 360 KM
  • załoga w czasie służby szkoleniowej: 35 marynarzy + 140 uczniów
  • załoga w Marynarce Wojennej: 14 podoficerów + 15 marynarzy
  • osiągi:
    • prędkość na silniku: 6 węzłów
    • prędkosć pod żaglami: 12,5 węzła (najwyższa notowana)
  • przebył łącznie ok.: 65 tys. mil

Po prawej ORP Lwów jako hulk dla załóg okretów podwodnych. Po lewej ORP Żbik


ORP Lwów złomowany w Gdynii na Oksywiu w 1938 r.

 

Komendanci

  • Tadeusz Ziółkowski (1921-1923)
  • Mamert Stankiewicz (1924-1927)
  • Konstanty Matyjewicz-Maciejewicz (1928-1929)


Od lewej kolejni dowódcy Lwowa: T.Ziółkowski, M. Stankiewicz i K. Matyjewicz-Maciejewicz


/GOZDAWA i PATHE/
Podziękowania za korektę merytoryczną dla  /Juliana M.Skelnika/