Szabla krechowiacka
Szabla tzw. krechowiacka powstała w wyniku działalności prywatnej, nie jest
znana dokładna data jej opracowania. Uważa się, ze powstała w 1919 lub 1920
roku. Jest przejściową formą szabli polskiej pomiędzy wzorami 1917 a
1921.
Wykonana została w małej liczbie egzemplarzy na zamówienie grupy oficerów 1 Pułku Ułanów Krechowieckich (stad jej nazwa). Używał ich też prawdopodobnie pluton trębaczy i niektórzy żołnierze szeregowi pułku. Stosowana była również w 10 oraz 11 pułku ułanów, a także w Tatarskim Pułku Ułanów ( w pułku tym pochwy szabel były mosiężne bądź pokrywane mosiądzem). Szable tego wzoru, ze względu na duże podobieństwo do szabel wz.1921, obowiązywały aż do 1935. Uważa się , że szabla krechowiacka była pierwowzorem szabli wz.1921.
Wykonana została w małej liczbie egzemplarzy na zamówienie grupy oficerów 1 Pułku Ułanów Krechowieckich (stad jej nazwa). Używał ich też prawdopodobnie pluton trębaczy i niektórzy żołnierze szeregowi pułku. Stosowana była również w 10 oraz 11 pułku ułanów, a także w Tatarskim Pułku Ułanów ( w pułku tym pochwy szabel były mosiężne bądź pokrywane mosiądzem). Szable tego wzoru, ze względu na duże podobieństwo do szabel wz.1921, obowiązywały aż do 1935. Uważa się , że szabla krechowiacka była pierwowzorem szabli wz.1921.
Do naszych czasów zachowała się niewielka liczba szabel tego wzoru. Znane egzemplarze sygnowane są przez wytwórnię A. Manna, lub też skrótem ZZMW lub ZMW, czyli Zjednoczone Zakłady Mechaniczne - Warszawa, które były własnością spółki A. Manna, J. Żelichowskiego i W. Sekurockiego.
Szabla
krechowiecka oficera kawalerii, z temblakiem i żabką. MWP w Warszawie.
Budowa
Charakterystyka szabli na
podstawie szabli porucznika 1 Pułku Ułanów Krechowieckich Mikołaja
Wisznickiego:
"Długość w pochwie 1015 mm, bez pochwy 975 mm. Ciężar w pochwie 1420 g, bez pochwy 840 g. Głownia o płazach szlifowanych w trzy dość szerokie bruzdy, biegnące od nasady do obosiecznego pióra. Na nasadzie głowni po stronie wewnętrznej wybita cecha wytwórcy. Na grzbiecie zastawy ryty napis "I PUŁK UŁANÓW KRECHOWIACKICH". Rękojeść z jelcem mosiężnym, jednokabłąkowym. Kabłąk jelca zgięty u dołu pod katem prostym, u góry przechodzi łagodnym łukiem ku głowicy, z którą połączony jest zamkiem zaczepowym; w górnej części kabłąka ślad przecięcia i spojonego miedzią i wzmocnionego klinem mosiężnym. Prawdopodobnie rękojeść została skrócona na życzenie właściciela. Krzyż jelca w środkowej partii rozszerzony
Wąsy płaskie z owalnymi końcami dł. 59 mm. Tylne ramię jelca lekko zagięte ku dołowi ze spłaszczoną łezką. Głowica z owalnym kapturkiem, którego górna część została do dolnej przylutowana miedzią. Na szczycie kapturka otwór , w którym zamocowany jest trzpień głowni mosiężną okrągłą nakrętką z dwoma otworkami do odpowiedniego klucza. Na kapturku przylutowany srebrny orzeł w koronie, na tarczy amazonek, z dodatkową tarczka pośrodku. Kapturek przechodzi w warkocz umocowany w tylnym ramieniu , w specjalnie wyrobionym gnieździe. Na warkoczu poniżej orła zarysowany ostrym narzędziem odręcznie herb Ramułt (tarcza z pięcioma różami, na hełmie pawi ogon). Dół warkocza ma wytłoczoną kratkę dla pewniejszego oparcia kciuka. Uchwyt umocowany dwoma mosiężnymi nitami , przechodzącymi przez trzpień głowni. Przy rękojeści temblak ze srebrnego galonu z karmazynowymi wypustkami i chwastem ze srebrnej nici.. Pochwa niklowana, kołnierz szyjki profilowany, mocowany na wcisk. Ryfki z ruchomymi kółkami nośnymi, górna ryfka w odległości 67 mm od kołnierza, dolna 152 mm od górnej. Ostroga nierównomierna, przednie ramię znacznie dłuższe od tylnego. Przy pochwie żabka z ciemnobrązowej skóry, z mosiężnymi klamerkami i kółkami, karabińczyki stalowe, niklowane".
"Długość w pochwie 1015 mm, bez pochwy 975 mm. Ciężar w pochwie 1420 g, bez pochwy 840 g. Głownia o płazach szlifowanych w trzy dość szerokie bruzdy, biegnące od nasady do obosiecznego pióra. Na nasadzie głowni po stronie wewnętrznej wybita cecha wytwórcy. Na grzbiecie zastawy ryty napis "I PUŁK UŁANÓW KRECHOWIACKICH". Rękojeść z jelcem mosiężnym, jednokabłąkowym. Kabłąk jelca zgięty u dołu pod katem prostym, u góry przechodzi łagodnym łukiem ku głowicy, z którą połączony jest zamkiem zaczepowym; w górnej części kabłąka ślad przecięcia i spojonego miedzią i wzmocnionego klinem mosiężnym. Prawdopodobnie rękojeść została skrócona na życzenie właściciela. Krzyż jelca w środkowej partii rozszerzony
Wąsy płaskie z owalnymi końcami dł. 59 mm. Tylne ramię jelca lekko zagięte ku dołowi ze spłaszczoną łezką. Głowica z owalnym kapturkiem, którego górna część została do dolnej przylutowana miedzią. Na szczycie kapturka otwór , w którym zamocowany jest trzpień głowni mosiężną okrągłą nakrętką z dwoma otworkami do odpowiedniego klucza. Na kapturku przylutowany srebrny orzeł w koronie, na tarczy amazonek, z dodatkową tarczka pośrodku. Kapturek przechodzi w warkocz umocowany w tylnym ramieniu , w specjalnie wyrobionym gnieździe. Na warkoczu poniżej orła zarysowany ostrym narzędziem odręcznie herb Ramułt (tarcza z pięcioma różami, na hełmie pawi ogon). Dół warkocza ma wytłoczoną kratkę dla pewniejszego oparcia kciuka. Uchwyt umocowany dwoma mosiężnymi nitami , przechodzącymi przez trzpień głowni. Przy rękojeści temblak ze srebrnego galonu z karmazynowymi wypustkami i chwastem ze srebrnej nici.. Pochwa niklowana, kołnierz szyjki profilowany, mocowany na wcisk. Ryfki z ruchomymi kółkami nośnymi, górna ryfka w odległości 67 mm od kołnierza, dolna 152 mm od górnej. Ostroga nierównomierna, przednie ramię znacznie dłuższe od tylnego. Przy pochwie żabka z ciemnobrązowej skóry, z mosiężnymi klamerkami i kółkami, karabińczyki stalowe, niklowane".
Podstawowe dane
Długość w pochwie
1015 mm
Długość bez pochwy 975 mm
Źródła
"Dzieje
szabli w Polsce" Włodzimierz Kwaśniewicz wyd II, Bellona 1999
/PAVLO777/


