Odznaka 3 Pułku Szwoleżerów
(Odznaka pamiątkowa)
(Odznaka 2 Pułku Szwoleżerów wz.23)
(Odznaka 2 Pułku Szwoleżerów wz.30)
Odznaka pamiątkowa 3 Pułku Szwoleżerów im. płk Jana Kozietulskiego wz.1923 została ustanowiona przez korpus oficerski pułku 9 września 1923 r. Zaprojektował ją rtm. Stefan Mossor. Odznaki wykonywane były przez Wiktora Gontarczyka z Warszawy. Odznaka ta nigdy nie została zatwierdzona przez Ministerstwo Spraw Wojskowych, choć do 1930 roku ją nadawano w pułku.
Odznaka nadawana była w jednolitej formie dla wszystkich nagrodzonych. Odznakę nadawał korpus oficerski na wniosek Komisji Nadania Odznaki Pułkowiej.
Odznaka wz.23 miała kształt srebrnego krzyża kawalerskiego, ze ściętymi rogami, o wymiarach 34 x 34 mm, pokryty białą emalią z amarantowym obramowaniem, nawiązującym do barwy proporczyka pułkowego. Na środku krzyża umieszczono za pomocą nitowania srebrnego orła w koronie z cyfrą 3 na piersi oraz złote półsłońce okalające literę K, stanowiącą skrót od nazwiska patrona. Na odwrotnej stronie odznaki wz.23 gwintowany trzpień z sygnowaną nakrętką. Odznaka występowała w dwóch odmianach. Jednej, tłoczonej wypukle z grubej blachy oraz drugiej tłoczonej płasko z cienkiej, srebrnej blachy. Odmiana druga często nie miała numeru nadania.
Dnia 30 maja 1930 r. Ministerstwo Spraw Wojskowych rozkazem nr 16/30 poz. 191, wprowadziło odznakę pułkową wz.30. Jej projektantem był ppor. Adam Malewski, a wykonywał ją Wiktor Gontarczyk. Koszt odznaki oficerskiej wynosił 20 zł 50 gr, a odznaki dla szeregowych 4 zł 50 gr. Uprawniony nabywał odznakę na koszt własny, a legitymację uprawniającą do noszenia otrzymywał niezależnie od zakupu odznaki. Żołnierze często rezygnowali z zakupu odznaki zadowalając się samą legitymacją. Było to spowodowane wysokim kosztem zakupu.

Kopia odznaki pamiątkowej oficerskiej 3 Pułku Szwoleżerów wz.30.
Dzięki uprzejmości Pracowni Grawerskiej Andrzeja Panasiuka

Odznaka wz. 30 w wersji żołnierskiej.
Odznaka wz.30 przedstawiała złoty krzyż maltański o wymiarach 39 c 39 mm, pokryty białą emalią z żółtymi paskami biegnącymi przez środek ramion, na których umieszczono litery J. K. i skrót nazwy 3 SZWOL. Na środku krzyża umieszczono srebrnego orła wojskowego na tle złotego półsłońca szwoleżerskiego. Ramiona krzyża połączono złotym wieńcem laurowym. Na odwrotnej stronie przylutowano gwintowany trzpień z firmową nakrętką.
Źródła
"3. Pułk Szwoleżerów Mazowieckich Imienia Płk. Jana Kozietulskiego 1920 - 1939"/PATHE/



