Lanca niemiecka wz.1893 n/A
Lanca to rodzaj broni drzewcowej umożliwiający m.
in. rażenie leżącego i znajdującego się w rowach przeciwnika. Składała się z
wąskiego stalowego grotu osadzonego na drzewcu zaopatrzonego w dolnej części w
stopkę. Poniżej grotu przymocowywano proporczyk w barwach pułkowych lub barwach
narodowych. Można nią było zadawać ciosy we wszystkich kierunkach.
Ułan
Wielkopolskiej BK z lancą niemiecką wz.1893. Proporczyk nie jest barwą narodową,
tylko proporcem 15 pułku ułanów w tych samych barwach co narodowe.
Lance niemieckie pochodziły ze zdobyczy po
zaborcach. Szczególny wzrost ilości lanc niemieckich nastąpił po powstaniu
wielkopolskim i sformowaniu tam jednostek kawalerii. Używano ich właśnie w tym
powstaniu oraz w czasie wojny polsko - bolszewickiej 1920 roku.
Z początkiem lat 30 ujednolicono wyposażenie pułków w
lance, w które był uzbrojony co drugi szeregowiec w sekcjach liniowych. Używano
lanc niemieckich wz.1893 n/A w pułkach wywodzących się z dawnych wojsk
wielkopolskich. W pozostałych obowiązywały stalowe lance francuskie i polskie.
Lance niemieckie były na stanie Pomorskiej BK i Wielkopolskiej BK. W roku 1939
na stanie WP było 1.330 sztuk lancy niemieckiej wz.1893. Ruszając na
wojnę lance pozostawiono w koszarach. W KOP, według spisu z 1936
roku, były 174 lance niemieckie wz.1893.
Ułani 7 psk z lancami niemieckimi
Konstrukcja
Środek ciężkości lancy jest mniej więcej poniżej górnego okucia
Lanca niemiecka była konstrukcja stalową. Lance
wożono wkładając prawą stopę w pętle przy tylcu broni i prawą ręką w temblak
umocowany pośrodku lancy. Grot lancy był grotem czworograniastym, bez prostego
odcinka nad górną ryfką, ale ze stalową kulą ograniczającą głębokość
penetracji. Istniał bardzo krótki odcinek prosty dł. 40 mm, ale służył on do
zamocowania grotu wewnątrz głównego elementu lancy i z zewnątrz nie był
widoczny. W celu pewniejszego chwytu, lanca posiadała obszycie wykonane ze
skóry lub rzemienia.
Cios lancą był potężny, gdyż jeździec mógł
wykorzystać do jego zadania całą energię kinetyczną konia. Jednak rozwój broni
maszynowej, ograniczając znacznie możliwość bezpośredniego starcia, praktycznie
pozbawił je znaczenia bojowego.
Lance w szyku konnym trzymano w dłoni wspierając tylcem w specjalnej tulejce
przymocowanej do prawego strzemienia. Na postoju często kawalerzyści opierali
lance wprost na ziemi.
W 1939 roku, z powodu braków specjalnych instrukcji i sprzętu do transportu karabinu p-panc KbUR, przewożono jak lance. Podobnie przewożono anteny radiostacji.
Strzelcy
Konni z 7 psk w Poznaniu z lancami niemieckimi.
Podstawowe dane
Średnica: 28 mm
Długość grota: 130 mm
Źródła
"Kawaleria Samodzielna Wojska Polskiego w
bitwie nad Bzurą" Praca zbiorowa
"5 Pułk Strzelców Konnych" Z. Gnat-Wieteska
Katalog wystawy Bron i barwa niepodległej Polski 1918-1978 - Muzeum w Elblągu,
Stowarzyszenie Miłośników Dawnej Broni i Barwy, Elbląg 1978.
Internet
http://www.city.poznan.pl/ulan/15_pulk_ulanow
http://www.zurawiejki.horsesport.pl/