75 mm moździerz "JD" wz.1916
(Jouhandeau - Deslandres)

Moździerz
75 mm JD wz.1916 w Wojsku Polskim.
Powstanie
W Polsce
Jest oczywistym, iż moździerze "JD" pochodziły albo z zakupów zagranicznych
Polski, albo z armii Hallera. Niestety jest to jeden z bardziej
tajemniczych sprzętów i niewiele udało się odnaleźć. Wiadomo, iż był to jeden z
podstawowych moździerzy Wojska Polskiego w latach dwudziestych. Posługiwały się
nim pułki piechoty z 5, 11, 12, 22, 24 Dywizji Piechoty. Były zlokalizowane
odpowiednio we Lwowie, Stanisławowie, Tarnopolu oraz Przemyślu i Jarosławiu.
Spis z 29.07.1922 roku podaje ogólną liczbę 140 sztuk moździerza na stanie Wojska Polskiego. Wiadomo, że wycofano go w 1926 r., wraz z moździerzem niemieckim wz.16, ze względu na niewystarczającą donośność.
Pewne ilości trafiły do KOP w 1926 roku z przezbrojenia formacji Wojska Polskiego. Szybko go wycofano, zastępując zakupionymi w listoparzie 1928 roku moździerzami 81 mm wz.18.
Moździerz został przekazany do magazynów i po kilku latach, tj. w 1936 roku stał się przedmiotem eksportu. 127 sztuk moździerza, w 1936 roku sprzedano Grecji za pośrednictwem "Gokkes-Wolff". Do tego doszło 8.245 sztuk granatów moździerzowych. Transakcja warta była odpowiednio 266.700 zł i 247.700 zł. Moździerze trafiły do republikańskiej Hiszpanii.
Wiadomo, iż w 1938 roku, parę sztuk moździerzy JD znalazło się na wyposażeniu baonu fortecznego "Sarny".
Spis z 29.07.1922 roku podaje ogólną liczbę 140 sztuk moździerza na stanie Wojska Polskiego. Wiadomo, że wycofano go w 1926 r., wraz z moździerzem niemieckim wz.16, ze względu na niewystarczającą donośność.
Pewne ilości trafiły do KOP w 1926 roku z przezbrojenia formacji Wojska Polskiego. Szybko go wycofano, zastępując zakupionymi w listoparzie 1928 roku moździerzami 81 mm wz.18.
Moździerz został przekazany do magazynów i po kilku latach, tj. w 1936 roku stał się przedmiotem eksportu. 127 sztuk moździerza, w 1936 roku sprzedano Grecji za pośrednictwem "Gokkes-Wolff". Do tego doszło 8.245 sztuk granatów moździerzowych. Transakcja warta była odpowiednio 266.700 zł i 247.700 zł. Moździerze trafiły do republikańskiej Hiszpanii.
Wiadomo, iż w 1938 roku, parę sztuk moździerzy JD znalazło się na wyposażeniu baonu fortecznego "Sarny".

Niemieckie działko piechoty wz.1916. Po lewej żołnierz z moździerzem francuskim "JD" wz.16.
Konstrukcja
Moździerz JD wz.1916 był bronią o lufie gwintowanej (2 bruzdy) kalibru 75 mm osadzonej na dwuściennym łożu , wyposażonym w mechanizmy - podniesień i kierunkowy, umieszczonym na płycie. Masa całości 48 kg. Strzelano granatami o masie 3,2-3,4 kg na odległość od 160 do 1100 m
Podstawowe dane
Kaliber: 75
mm
Długość lufy: 600 mm
Masa lufy: 12 kg
Masa
dwójnogu: 25 kg
Masa całkowita: 48 kg.
Masa granatu:
3,2 kg
Zasięg: 1700-2000 m
Prędkość początkowa: 120
m/s.
Źródła
"Broń strzelecka i sprzęt artyleryjski formacji polskich i WP w latach 1914-1939" A.Kontankiewicz"Korpus Ochrony Pogranicza 1924 - 1939" J.Prochowicz
"Na krawędzi ryzyka: Eksport polskiego sprzetu wojskowego w okresie międzywojennym" M.Deszczyński i W. Mazur
/PATHE/


